Een appèl voor Nederlands fruit

Een appèl voor Nederlands fruit

Hoe duurzaam is een appeltje? Ik heb er de laatste tijd veel vragen over gekregen en zelf vroeg ik mij ook af hoe duurzaam onze appels zijn.  Appels hebben een Nederlands karakter in tegenstelling tot de ananas of mango. Maar weet jij waar je appel vandaan komt? Daarbij wordt het heel normaal gevonden dat we het hele jaar door appels eten. Maar is dat zo normaal? Hoe consumeer je appels op een duurzame manier?

De appel in cijfers

De appel is een veel gegeten fruitsoort in Nederland. De gemiddelde Nederlander eet zo’n 11 kg aan appels per jaar. Appels groeien ook heel goed in Nederland. Elk jaar wordt er 365 miljoen kg appels gekweekt. De helft daarvan wordt geëxporteerd naar het buitenland. In Nederland is er zo’n 9.000 hectare aan appelgaarden. Op ongeveer 260 hectare grond vindt biologische teelt plaats.

Bewaren

Na de oogst in september kun je appels goed en lang bewaren. Je kunt ze in een gewone koelcel leggen, dan blijven ze zo’n 3 maanden goed. Daarna zijn ze snel niet lekker meer en worden ze bijvoorbeeld melig.
In Nederland wordt ook gebruik gemaakt van een speciale techniek, ULO (ultra low oxigen). De appels gaan dan in een grote koelcel. In die koelcel wordt het zuurstofgehalte omlaag gebracht en er wordt stikstof toegevoegd. Op die manier wordt de rijping van de appel stilgelegd. Zo kunnen we nog tot in juni Nederlandse appels eten.

De appel het jaar rond

Sta je er wel eens bij stil dat de appels die je in het voorjaar eet, geplukt zijn in september? Door de goede bewaartechniek kunnen we lang genieten van Nederlandse appels. Maar er komt een moment dat ze op zijn. Of er komt een moment dat het milieutechnisch gezien niet meer gunstig is om de appels in zo’n speciale koelcel te bewaren.
Zodra er geen Nederlandse appels meer zijn, (ergens rond juni) worden ze geïmporteerd. Bijvoorbeeld uit Nieuw-Zeeland, Zuid-Afrika of Chili. De appels gaan op de boot voor een lange reis richting jouw fruitschaal.

Ik moet eerlijk toegeven dat wij de appel tot kort geleden ook zagen als een stuk fruit dat je het hele jaar door eet. Maar waarom eigenlijk? Het is een heel gemakkelijke fruitsoort. Je eet hem zo uit het vuistje, stopt hem gemakkelijk in je tas en de kinderen vinden hem lekker. Daarnaast is het heerlijk om appel te verwerken in je ontbijt, je toetje of gebak. Het is een veelzijdige fruitsoort die niet snel bederft. Als de appel eenmaal in huis is gehaald, dan is deze in de koelkast ook met gemak nog 2 weken te bewaren.

Seizoensfruit

Zodra de zomer begint kunnen we in eigen land genieten van heerlijk zomerfruit. Hollandse aardbeien, frambozen, kersen, rode bessen, blauwe bessen, kruisbessen, pruimen, bramen enzovoort. Ik geniet er volop van, de kinderen vinden het lekker en ook dit is lekker in gebak, door een ontbijtje of bij een toetje. Maar ik stop niet even 3 aardbeien in mijn handtas voor onderweg. Dat vraagt net even een paar extra denkstappen. Het is de vraag of dat erg is. Ik heb zo een klein bakje gepakt voor wat besjes of aardbeien.

Maar daardoor snap ik wel dat de appel zo populair is. Gemak dient de mens en de appel is gewoon erg gemakkelijk!

Met seizoensfruit en peuters is ook nog iets anders aan de hand merk ik in mijn eigen gezin. Zodra bijvoorbeeld de aardbeientijd aanbreekt, moeten mijn kinderen weer even wennen aan de aardbeien. Mijn zoon van net 2 jaar kon zich waarschijnlijk de aardbeien van vorig jaar niet meer herinneren. Peuters kunnen nogal kritisch zijn en daardoor nieuwe dingen die ze niet kennen weigeren. Ik moest mijn driejarige zoon een paar keer over een drempel helpen om toch weer even de besjes en pruimen te proeven.
Wat trouwens heel motiverend werkt om iets wél weer te proeven is onze moestuin. Dagenlang wachten totdat het fruit eindelijk rijp is en het dan samen plukken en opeten. Dat is feest!

Biologische appel – duurzame appel?

Bij biologische appels worden geen bestrijdingsmiddelen gebruikt. Dat is fijn voor je eigen gezondheid maar ook belangrijk voor de biodiversiteit. We moeten niet alle belangrijke beestjes doodspuiten, we hebben ze op andere manieren weer nodig om de natuur in balans te houden. En er zijn tal van natuurlijke manieren om een appelboomgaard gezond te houden.

Biologische appelgaarden zijn vaak nog de enige hoogstamgaarden in Nederland. Dit is zoals de appels vroeger aan een boom groeide. Op die manier is het ook een aantrekkelijke omgeving voor planten en dieren.
De meeste commerciële boomgaarden in Nederland zijn laagstamgaarden. Deze leveren meer op en zijn makkelijker te verzorgen en te oogsten. Doordat steeds meer appeltelers op laagboomgaarden over zijn gestapt, zijn veel appelrassen verloren gegaan. Niet alle rassen doen het goed in een laagboomgaard. De diversiteit neemt af en soorten sterven uit.

Appeltransport

Tot in juni kunnen we gemakkelijk kiezen voor Nederlandse appels. Maar als ze dan op zijn, dan komen de appels van ver. Daar waar de seizoenen tegenovergesteld zijn, bijvoorbeeld Nieuw-Zeeland.

Je kunt in juli en augustus nog steeds kiezen voor biologische appels in de supermarkt. Maar als deze met een containerschip naar hier worden gebracht, hoe duurzaam is dan je appel?
Er zijn geen gifstoffen gebruikt voor de teelt, maar het vervoer is helaas nog niet milieuvriendelijk. Het is zelfs de vraag of een appel uit Frankrijk wel zo duurzaam is. De afstand is kleiner, maar een vrachtwagen is slechter voor het milieu dan een containerschip. Op een containerschip kun je meer kg fruit vervoeren dan op een vrachtwagen. Daardoor is er per kg fruit minder energie nodig.

Wat is dan een duurzame appel?

De appel met de minste impact op het milieu is de Nederlandse appel in september. Ze zijn dan net geoogst en kunnen zo van de tak naar je mond. Omdat je appels gekoeld heel goed kunt bewaren, kunnen we maanden na de oogst nog genieten van een appeltje. Bedenk dat een Nederlandse appel die je in het voorjaar koopt, in september al is geoogst. Dat doet verder niets af aan de kwaliteit. Maar realiseer je wel dat al die maanden een koelcel aan het werk is geweest om dat voor elkaar te krijgen. Ik ben daarom ook wel benieuwd hoe duurzaam die koelcellen zijn.

In juni zijn alle Nederlandse appels zo ongeveer wel op. Dan komen de appels uit Zuid-Afrika, Chili of bijvoorbeeld Nieuw-Zeeland. Maar moeten we hoogzomer nog steeds appels eten? Geniet van al het mooie zomerfruit dat in de schappen ligt en wacht even met appels eten tot het nieuwe seizoen. Het is ook mooi om weer uit te kijken naar de nieuwe oogst. Dan kun je er misschien zelfs extra van genieten!

Laten we de appels uit Nieuw-Zeeland lekker daar laten en genieten van onze eigen appels.

Conclusie

Koop alleen maar (biologische) Nederlandse appels. Zodra die op zijn, ga dan over op zomer fruit en wacht op het nieuwe appelseizoen.

Nederlandse biologische appels zijn vanaf week 36 bij Albert Heyn weer verkrijgbaar. Ik heb contact gehad met hen over de Nederlandse appels (zie facebook). Als supermarkten steeds meer en beter zichtbaar maken in de winkel wat dé seizoensproducten zijn, dan kan de consument makkelijker een duurzame keuze maken.
Appels direct bij de boer of op de markt kopen is natuurlijk helemaal mooi. Maar in de realiteit is het toch zo dat de meeste mensen hun boodschappen doen bij de supermarkt. Als daar iets kan worden veranderd, dan heeft dat waarschijnlijk meer impact.

 

Eet jij het hele jaar door appels?

 

Verder lezen over appels

https://blendle.com/i/de-volkskrant/op-de-bres-voor-de-zeldzame-peer/bnl-vkn-20160813-6843326

https://www.gezondheidsnet.nl/groente-en-fruit/alles-over-de-appel

http://www.dedamesdijk.nl/fruit-appels-bewaren-controlled-atmosphere/

http://www.allesduurzaam.nl/informatieteksten/informatieteksten_item/t/biologische_groenten_en_fruit_een_wereld_van_vers_schil

http://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/appel.aspx#blok5

https://www.milieucentraal.nl/milieubewust-eten/groenten-in-de-hoofdrol/groente-en-fruit/

Geef een reactie